-

rotmeister : Wspomnicie moje słowa

Książe opolski Jan II Dobry i protestantyzm.

Józef Piernikarczyk, Historia górnictwa i hutnictwa na Górnym Śląsku. Tom. I. Katowice 1933.

 

Jan Opolski (1497—1532)

 

Po śmierci Mikołaja II był panem na Opolu Jan Opolski, który nabył ziemię bytomską od Zyrotina, magnata węgierskiego w r. 1498 a 1509 nabył Ziembice i Koźle od Karola ziębickiego; a ziemię raciborską odziedziczył po księciu Walentym. Umarł 27 marca 1532 r. jako ostatni z rodu Piastów opolskich. Kamień jego grobowy z łacińskim napisem znajduje się kaplicy św. Trójcy w kościele św. Krzyża w Opolu. Jan Opolski pozostawił po sobie ogromne bogactwa. Skarbiec, który zagarnął cesarz Ferdynand I wynosił prócz wielu kosztowności około 600.000 dzisiejszych złotych (pisane w 1933 roku).

 

W 1529 r. zagrażało Wiedniowi niebezpieczeństwo tureckie. Bano się najazdu tego i na Śląsku. Cesarz wezwał pomocy Śląska; rycerstwo jego podzielono na 4 armie. Nad wojskami Górnego Śląska miał sprawować dowództwo książę Jan Opolski.

 

Ostatnie lata, w których rządził na Opolu ostatni Piast, to okres zapoczątkowujący reformację. Wywarła ona ogromny wpływ na stosunki nie tylko religijne Górnego Śląska, ale także na społeczne i gospodarcze. Ustosunkowanie się Jana Opolskiego do reformacji ilustruje nam list, wystosowany do papieża Klemensa VII:

 

W podległych nam księstwach wichrzą ludzie luterskiej sekty, którzy straszne wzniecają rozruchy, wszystkie miejscowości niepokoją i wszystko, co święte depczą nogami. Znaczniejsi prałaci kościoła mego w Opolu, opuściwszy swe siedziby, hulają po wsiach, i myślą tylko o tym, jakby zebrać jak najwięcej pieniędzy, które albo w niegodziwy i bezecny sposób trwonią, albo też jak sknery zakopują w ziemi i tak dla przyszłego antychrysta gromadzą bogactwa. Strasznym jest i nie do zniesienia, że niektórzy z nich kilka razy do Opola przybywszy, świętej swej karmicielki, kościoła kolegiackiego, nie odwiedzili, ani nawet pokłonem nie uczcili, lecz czelnie mimo niego przechodzili. Odziedziczywszy po przodkach pobożność i przywiązanie do kościoła, staramy się, aby niegodziwość nowej nauki nie ogarnęła prostego ludu. Wszędzie ludzie szydzą z Boga, Świętych, z postów, z świąt, z kapłanów; z papieża. Zginęlibyśmy, gdybyśmy nie zapobiegali tym bluźnierstwom. Gdybyśmy tego nie uczynili, wtedy by księża i zakonnicy poszli za przykładem duchownych innych krajów, którzy biorą sobie żony, opuszczają klasztory i to tylko czynią, co dogadza ich chuciom“.

 

Książę Jan był jednak za słabym, aby się skutecznie oprzeć protestantyzmowi, pod jego następcami katolicyzm podupadł jeszcze bardziej, klasztory opustoszały, a wielu mieszczan chwyciło się nowej nauki. Skądinąd też przybywali protestanci do Opola, tak że na początku XVII wieku dużo ich było w mieście i okolicy.



tagi: książe opolski jan ii dobry protestantyzm 

rotmeister
27 lipca 2017 14:02
3     545    7 zaloguj sie by polubić
komentarze:
rotmeister @rotmeister
27 lipca 2017 14:03

Jan Opolski (1497—1532) - data początkowa jest datą objęcia rządów w Ziemi Bytomskiej.  Urodził sie około 1460 roku.

zaloguj się by móc komentować

Magazynier @rotmeister
28 lipca 2017 12:12

Współczesny sarkofag Jana Dobrego, ale w tej samej kaplicy:

Jego grób został zidentyfikowany w podziemiach Katedry Opolskiej przez św. p. Ks. Baldego. 

Wiedziałem że był na prawdę niezły, bo i prowadził dzieła miłosierdzia, i był chojny dla poddanych, w księstwie opolskim obowiązywało wciąż prawo przedchrześcijańskie, w którym wszystko należało do księcia, ale Jan po prostu rozdawał swoje dobra poddanym. Dobry był, bo wymykał się wciąż siepaczom, zaś jego bratu, z którym razem władał, nie udało się, został w Raciborzu zaciukany. Ale nie wiedziałem że miał aż taką wrażliwość ortodoksyjną, jak to widać w jego liście do papieża.

Protestatntyzm rozwinął się po jego śmierci dzięki Georgowi Hohenzellornowi, który jak pisał Maciejewski, z końca kolejki po spadek przeskoczył cudownie na początek.  Ale i tak lud prosty zachował wierność Kośiołowi i Matce Bożej. Pielgrzymki z Opola i okolic na Jasną Górę, ufundowaną zresztą przez Władysława Opolczyka, chyba pradziadka Jana, szły nieprzerwanie na pewno od 16 w.. Nawet za Niemca w 19 w. i za Hitlera i za Stalina szły potajemnie.

zaloguj się by móc komentować

jolanta-gancarz @Magazynier 28 lipca 2017 12:12
29 lipca 2017 12:44

Też nie przypuszczałam, że ks. Jan Dobry był tak przywiązany do nauki Kościoła!

I po nim taka kanalia, jak Georg Hochenzollern, odziedziczył nie tylko księstwo opolskie, ale także raciborskie, które Jan wcześniej drogą sukcesji i wykupów po bezpotomnej śmierci ks. Walentego uzyskał. Nic dziwnego, że tak szybko zaczęli tam protestanci napływać, nawet po cesarskim "anulowaniu" (jak wiadomo, nie w pełni skutecznym) tej darowizny. W końcu to Georg był faktycznym twórcą protestanckiego księstwa Hochenzollernów na gruzach państwa Zakonu Krzyżackiego. Dopilnował wszystkiego skutecznie jako jeden z sygnotariuszy tej hucpy, którą szumnie hołdem pruskim nazywają akademiccy historycy.

Tylko błazen się na oszustwie poznał, ale jego przecież nikt poważnie nie traktował...

zaloguj się by móc komentować

zaloguj się by móc komentować